مولانا هنوز برای انسان امروز حرفی دارد؟

به گزارش پایگاه خبری دو نقطه آنلاین، قرن‌ها از روزگاری که مولانا از عشق، انسان و جست‌وجوی حقیقت سخن می‌گفت گذشته است؛ اما پرسش‌های انسان هنوز ادامه دارند. شاید همین‌جا باشد که یک شاعر کهن، در میان شتاب و هیاهوی جهان امروز، دوباره مخاطب انسان معاصر شود؛ هشتم مهرماه، روز بزرگداشت جلال‌الدین محمد بلخی، فرصتی برای شنیدن دوباره این صدا و تأمل در آن چیزی است که از مولانا برای امروز ما باقی مانده است.

پرستو پرژک، دکتری زبان و ادبیات فارسی، استاد دانشگاه، نویسنده، محقق و شاعر، در گفت‌وگو با خبرنگار فارس در کرمانشاه، با اشاره به ماندگاری اندیشه مولانا اظهار کرد: هشتم مهرماه تنها فرصتی برای یاد کردن از یک شاعر بزرگ نیست، بلکه می‌تواند بهانه‌ای برای تأمل دوباره در معنای انسانیت، جست‌وجوی حقیقت و نسبت انسان با جهان درونی خود باشد.

مولانا؛ صدایی که از قرن‌ها عبور کرده است

پرژک گفت: در روزگاری که جهان با سرعت بی‌سابقه اطلاعات و هیاهوی روزمره درگیر است، بازگشت به جهان مولانا می‌تواند نوعی بازگشت به خویشتن و آرامش درونی باشد.

وی افزود: ماندگاری آثار مولانا به دلیل تمرکز او بر «انسان» است؛ انسانی که با وجود گذشت قرن‌ها، همچنان با رنج، عشق، تردید، امید و جست‌وجوی حقیقت روبه‌روست.

این استاد دانشگاه تصریح کرد: مولانا را نباید تنها در قالب عارف یا شاعر عشق دید؛ آثار او مجموعه‌ای از اندیشه، موسیقی و حیرت است که از لایه‌های ظاهری زندگی عبور می‌کند و به جهان درون انسان پیوند می‌زند.

عشق؛ نیرویی برای عبور از محدودیت‌ها

پرژک با اشاره به جایگاه عشق در اندیشه مولانا عنوان کرد: در نگاه مولانا، عشق صرفاً یک احساس میان دو انسان نیست، بلکه نیرویی است که انسان را از مرزهای محدودیت خود عبور می‌دهد.

وی ادامه داد: مولانا از رفتن برای رسیدن، از سوختن برای تجربه کردن و از درد برای دستیابی به شناختی تازه از جهان سخن می‌گوید.

این پژوهشگر افزود: این نگاه در آثار مختلف مولانا دیده می‌شود؛ در «مثنوی معنوی» داستان‌هایی با ظاهر ساده، پرسش‌های عمیقی درباره ماهیت انسان را پیش روی مخاطب قرار می‌دهند و در «دیوان شمس» با زبانی سرشار از شور، حرکت و حیرت روبه‌رو هستیم؛ زبانی که حقیقت را نه فقط با ذهن، بلکه با قلب و دل جست‌وجو می‌کند.

«حیرت»؛ آغاز راه آگاهی

پرژک یکی از مفاهیم کلیدی در جهان مولانا را «حیرت» دانست و گفت: مولانا انسان را به نقطه‌ای می‌رساند که پاسخ‌های قطعی جای خود را به پرسش‌های عمیق می‌دهند.

وی افزود: پذیرفتن «ندانستن» می‌تواند نخستین قدم برای رسیدن به آگاهی باشد. مولانا یادآوری می‌کند که زندگی فقط آن چیزی نیست که با دوربین‌ها ثبت یا با واژه‌های معمولی توصیف می‌شود؛ بسیاری از مهم‌ترین اتفاقات در سکوت درون انسان رخ می‌دهند.

مولانا برای نسل امروز چه دارد؟

این استاد دانشگاه با بیان اینکه بزرگداشت مولانا تنها به حفظ چند بیت مشهور محدود نمی‌شود، اظهار کرد: نزدیک شدن به معنای سخن مولانا اهمیت بیشتری دارد؛ او به انسان یادآوری می‌کند که موجودی ایستا نیست و می‌تواند تغییر کند، از تاریکی عبور کند و پس از شکست دوباره برخیزد.

پرژک ادامه داد: پیام مولانا برای نسل امروز، پیام امید به دگرگونی و توانایی تغییر است؛ اینکه انسان می‌تواند از دل رنج، معنایی تازه بسازد و مسیر دیگری برای زندگی پیدا کند.

هشتم مهر؛ فرصتی برای بازگشت به خویشتن

وی با اشاره به جایگاه روز بزرگداشت مولانا گفت: هشتم مهرماه تنها یک تاریخ در تقویم نیست، بلکه فرصتی برای مکث در میان شتاب زندگی و اندیشیدن به آن چیزی است که واقعاً برای انسان امروز باقی مانده است.

پرژک افزود: مولانا با قدرت شعر، راهی برای شناخت عشق، رنج و حقیقت باز کرده و به انسان می‌آموزد که زندگی تنها در آنچه دیده می‌شود خلاصه نمی‌شود و مهم‌ترین تحولات گاهی در سکوت درون رخ می‌دهند.

این نویسنده و شاعر در پایان خاطرنشان کرد: برای یافتن روشنایی، لزوماً لازم نیست جهان را تغییر دهیم؛ گاهی تنها کافی است پنجره‌ای در درون خود باز کنیم. مولانا تنها متعلق به یک روز نیست؛ او متعلق به هر لحظه‌ای است که انسانی در جست‌وجوی خویشتن، شعری از او می‌خواند و اندکی بیشتر به زندگی و خودش می‌اندیشد.

خبرنگار: پرستو چمنی