پشت پرده خریدهای اینترنتی؛ پلیس فتا از تله‌های پنهان می‌گوید
به گزارش پایگاه خبری دو نقطه آنلاین، یک قیمت وسوسه‌کننده، تخفیف غیرعادی یا لینک ناشناس می‌تواند مرز باریک میان یک خرید اینترنتی و یک کلاهبرداری باشد؛ مرزی که پلیس فتا از کاربران می‌خواهد پیش از عبور از آن، فقط چند دقیقه مکث و بررسی کنند.
به گزارش پایگاه خبری دو نقطه آنلاین؛ خرید اینترنتی از جایی شروع می‌شود که تصمیم به خرید می‌گیریم، نه از لحظه‌ای که دکمه پرداخت را می‌زنیم. این همان نکته‌ای است که پلیس فتا در پویش «خریدم؛ قبل از پرداخت بررسی کن» بر آن تأکید دارد؛ پویشی که قرار است بررسی و دقت پیش از پرداخت را به یک عادت همیشگی در میان کاربران تبدیل کند.
امیرحسین افکاری، کارشناس پیشگیری از جرائم اینترنتی و فضای مجازی پلیس فتا کرمانشاه، در گفت‌وگو با پایگاه خبری دو نقطه آنلاین درباره این پویش اظهار کرد: هدف این است که خرید امن و مطمئن به یک رفتار آگاهانه در کاربران تبدیل شود و افراد پیش از اینکه خریدی انجام دهند، یک بررسی ساده داشته باشند تا گرفتار مجرمان سایبری نشوند.
خرید امن از همین‌جا شروع می‌شود
افکاری با بیان اینکه خرید امن تنها به مرحله پرداخت محدود نمی‌شود، گفت: زمانی که تصمیم به خرید اینترنتی می‌گیریم باید تمام مراحل را بررسی کنیم و با اطمینان خرید را انجام دهیم.
وی نخستین گام را بررسی اعتبار سایت عنوان کرد و افزود: کاربران باید بررسی کنند که سایت مورد نظر مجوزهای لازم را دارد یا خیر و در صورت وجود نماد اعتماد الکترونیکی، صرفاً به مشاهده نماد اکتفا نکنند.
این کارشناس پلیس فتا ادامه داد: باید روی نماد کلیک و مشخصات ثبت‌شده فروشگاه را با مشخصات همان فروشگاهی که قصد خرید از آن را داریم تطبیق دهیم؛ اطلاعات و نشانی ثبت‌شده باید با مشخصات فروشگاه مطابقت داشته باشد.
قیمت پایین همیشه یک فرصت نیست
افکاری یکی دیگر از نکات مهم را بررسی قیمت کالا دانست و گفت: قیمت محصول نباید تفاوت غیرعادی با سایر فروشگاه‌ها داشته باشد و زمانی که کالایی با قیمت بسیار پایین‌تر عرضه می‌شود، باید بررسی بیشتری انجام دهیم.
وی افزود: کاربران می‌توانند نظرات سایر خریداران را بررسی کنند و شرایط ارسال کالا، هزینه ارسال، نحوه پیگیری سفارش و همچنین شرایط مرجوع کردن کالا را پیش از خرید بدانند.
افکاری با اشاره به امکان پرداخت هنگام تحویل کالا گفت: اگر فروشگاه چنین گزینه‌ای دارد، بهتر است از آن استفاده شود و پس از دریافت کالا و اطمینان از ظاهر، تعداد و کیفیت آن، پرداخت انجام شود.
فروشنده عجول؛ یک زنگ خطر جدی
گاهی خطر نه در قیمت کالا، بلکه در رفتار فروشنده پنهان است.
افکاری با اشاره به اصرار برخی فروشندگان برای قطعی کردن سریع خرید اظهار کرد: وقتی فروشنده بیش از حد اصرار می‌کند که کالا را همین حالا بخرید یا می‌گوید محصول در حال تمام شدن است، این موضوع می‌تواند یک زنگ خطر باشد.
وی افزود: چنین شیوه‌ای ممکن است باعث شود فرد فرصت فکر کردن و بررسی را از دست بدهد و بدون اطمینان تصمیم به خرید بگیرد.
لینک پرداخت را دست‌کم نگیرید
کارشناس پیشگیری از جرائم اینترنتی و فضای مجازی پلیس فتا کرمانشاه بخش مهم دیگری از هشدارهای خود را به لینک و درگاه پرداخت اختصاص داد و گفت: لینکی که از طرف فروشنده ارسال می‌شود باید بررسی شود و کاربر نباید بدون اطمینان وارد لینک پرداخت شود.
وی تأکید کرد: فروشنده برای انجام خرید به اطلاعات غیرضروری کارت بانکی نیاز ندارد و کاربران نباید اطلاعات بانکی خود را در اختیار دیگران قرار دهند.
افکاری همچنین درباره درگاه‌های جعلی هشدار داد و گفت: هنگام پرداخت باید به نشانی درگاه توجه شود تا کاربر وارد درگاه جعلی و فیشینگ نشود و اطلاعات بانکی او به سرقت نرود.
هر سایت واسطی، خرید شما را تضمین نمی‌کند
موضوع دیگری که کاربران هنگام خرید اینترنتی باید به آن توجه داشته باشند، فروشگاه‌های واسط هستند.
افکاری توضیح داد: برخی فروشگاه‌ها با فروشندگان مختلف قرارداد دارند و کالاهای آنها را عرضه میکنند؛ در این حالت باید مشخص شود که سایت واسط چه مسئولیتی در قبال خرید مشتری دارد.
وی افزود: برخی مجموعه‌های واسط دارای مجوز و سازوکارهای مشخص هستند و در صورت وقوع کلاهبرداری، خرید مشتری را تضمین میکنند، اما برخی دیگر صرفاً واسطه هستند و تعهدی نسبت به خریدار ندارند.
این کارشناس پلیس فتا تأکید کرد: بنابراین صرف اینکه کالا در یک سایت یا پلتفرم عرضه شده، به معنای امن و مطمئن بودن خرید نیست و کاربر باید شرایط و تعهدات آن مجموعه را نیز بررسی کند.
اگر گرفتار کلاهبرداری شدیم چه کنیم؟
اما اگر با وجود همه این توصیه‌ها، کاربر گرفتار کلاهبرداری شد، نخستین اقدام چیست؟
افکاری در پاسخ به این پرسش گفت: شهروندان باید از همان زمان خرید، اطلاعات فروشنده، گفت‌وگوها، تراکنش انجام‌شده، آگهی و سایر مستندات مربوط به خرید را ذخیره کنند تا در صورت بروز مشکل، مدارک لازم برای پیگیری را در اختیار داشته باشند.
وی افزود: در صورت وقوع کلاهبرداری، شهروندان می‌توانند در وهله نخست با شماره ۰۹۶۳۸۰، مرکز فوریت‌های سایبری پلیس فتا تماس بگیرند که به‌صورت شبانه‌روزی پاسخگوی شهروندان است و پس از آن برای طرح شکایت به دفاتر خدمات قضایی مراجعه کنند تا موضوع از مسیر قانونی پیگیری شود.
چند دقیقه بررسی؛ جلوی هفته‌ها پیگیری را می‌گیرد
افکاری در پایان بار دیگر بر شعار پویش «خریدم؛ قبل از پرداخت بررسی کن» تأکید کرد و گفت: کاربران باید پیش از هرگونه پرداخت، خرید خود را بررسی و سپس اقدام به پرداخت کنند.
وی خاطرنشان کرد: اگر پیش از پرداخت بررسی انجام نشود، ممکن است فرد پس از وقوع کلاهبرداری ناچار شود روزها و هفته‌ها برای شکایت و پیگیری قانونی زمان صرف کند، در حالی که با چند دقیقه بررسی پیش از پرداخت می‌توان از بسیاری از این مشکلات جلوگیری کرد.
حالا پیام پلیس فتا ساده است؛ پیش از آنکه هیجان یک خرید، فرصت بررسی را از شما بگیرد، مکث کنید، بررسی کنید و بعد پرداخت کنید.
خبرنگار: پرستو چمنی
